MANİSA, GÖKTAŞLI CAMİ’NİN GÜNCEL KORUMA DURUMUNUN DEĞERLENDİRİLMESİ

Suna BÜYÜKKILIÇ KOŞUN, Mine HAMAMCIOĞLU TURAN

Özet


Bu çalışmanın amacı restorasyonu henüz tamamlanmış, vakıf kökenli bir anıtın mevcut koruma durumunu, korumadeğer-müdahale ilişkileri çerçevesinde değerlendirmek ve gelecekteki uygulamalara yön verecek ilkeler ortaya koymaktır. 1630-31’e tarihlenen Manisa, Göktaşlı Cami çalışma konusu olarak seçilmiştir. Müdahalelerle ilgili kavramlar üzerine literatür taraması; çalışma konusu olan cami ile ilgili literatür ve arşiv araştırması; benzer yapılarla karşılaştırmalı çalışma ve arazi çalışması gerçekleştirilmiştir. Anıtta ve yakın çevresinde, yaşam döngüsü içinde birikmiş değerler tanımlanmakta ve bunlara mevcut imar planı/proje kararlarının etkisi ve karşı karşıya kaldıkları müdahaleler teker teker değerlendirilmektedir.
Göktaşlı Cami’nin kullanım, pitoresk, manevi, mimari, enderlik, bakirlik, yaş ve belge değerleri vardır. İmar planının anıtın özgün bağlamını dikkate almaması; anıtın girişine bitiştirilen kütle ekinin ölçek, eklemlenme, biçim ve malzeme uyumsuzluğu; yeni avlu duvarının caminin pahlı köşesine uygunsuzca eklemlenmesi; ek kadınlar kısmının basıklığı ve harimle kurduğu yetersiz görsel ilişki; restorasyon projesinde günlük kullanım donanımlarının yerleştirilmesi ve kazı kararlarının eksikliği; yetersiz drenaj uygulaması; derz-sıva uygulamalarının hassasiyetindeki eksiklik; ve patinanın sergilenmesindeki tutarsızlık koruma sorunlarıdır.
Sonuç olarak, proje kararlarıyla restorasyon uygulamaları arasında tutarlılık sağlanması, imamların para toplaması, vb. kaynaklarla gerçekleştirilen proje dışı müdahalelerin önlenmesi, anıtı ve özgün bağlamını anlamayı sağlayacak derinlikte tarihi araştırmanın, gerekirse bilimsel kazının gerçekleştirilmesi, bu aşamalarda derlenen özgün yaklaşım yönüne; çeşme, şadırvan gibi peyzaj elemanların konumuna ilişkin bilgilerin restorasyon sunumunun ve imar planı kararlarının kapsamı içinde değerlendirilmesi, özgünü son cemaat mekanı içermeyen, küçük ölçekli camilere kütle eki getirilmesi konusunda dikkatli olunması; harimde bölücü panel uygulaması gibi önlemlerle, camide ibadet eden kadınların da manevi atmosferi en üst düzeyde yaşamalarının sağlanması, drenaj uygulamalarında hassasiyet gösterilmesi; saat, dolap, vb. günlük kullanım nesnelerinin proje kapsamında yerleşim planlamasının yapılması; nitelikli dönem eklerinin sergilenmesinde tutarlı olunması; derzlerde kalın ve koyu pembe harç kullanımı gibi işçilik kusurlarının en aza indirilmesi önemlidir.


Anahtar Kelimeler


Değerler, müdahaleler, Göktaşlı Cami, Manisa, Vakıf.

Tam Metin:

PDF (English)


DOI: http://dx.doi.org/10.22520/tubaked.2017.16.005

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.