OSMANLI’DA GUREBA HASTANELERİ: CANİK / SAMSUN GUREBA HASTANESİ’NİN İNŞA SÜRECİ VE KİTABESİ

Nurcan YAZICI METİN

Özet


Osmanlı Devleti’nde sağlık hizmetleri, 19.yüzyıla gelinceye kadar şifahane, darüşşifa olarak isimlendirilen sağlık kuruluşları tarafından verilmiştir. Bu yüzyılda, Osmanlı’daki modernleşme girişimlerinin bir parçası olan sağlık hizmetlerindeki iyileştirmelerin halk nezdindeki karşılığını gureba hastaneleri oluşturmaktadır. İlk modern hastaneler askeri hastanelerdir ve bunları sivil hastaneler olan gureba hastaneleri takip etmiştir. Bu amaçla inşa edilen ilk hastane, 1847 yılında açılan İstanbul’daki Vakıf Gureba Hastanesi’dir. Bu hastaneyi takiben Osmanlı coğrafyasının pekçok yerinde gurebaya hizmet vermek üzere hastaneler açılmıştır. Trabzon Vilayeti’ne bağlı Canik/Samsun’daki gureba hastanesi de bunlardan birisidir. 19.yüzyılın sonlarında inşasına başlanılmış olan gureba hastanesi halktan toplanan yardımlarla inşa edilmiştir. Gureba hastanesinin inşası devam ederken adının, padişahın yirmi beşinci cülus yıldönümüne izafeten “Hamidiye Hastahanesi” olması kararlaştırılmıştır.  Ek olarak cülusa dair bir tarih metninin mermer sütun üzerine altın harflerle kazınması ve bu sütunun hastane bahçesinde uygun bir yere dikilmesi planlanmıştır. 

Bu makalede, Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Osmanlı Arşivi’ndeki belgeler ışığında hastanenin inşa sürecine değinilmekte; kısaca mimarisi anlatılmakta; başka bir yayında bahsi geçmeyen ve hastane bahçesine dikilmesi düşünülen mermer sütun ile üzerine yazılması planlanan kitabe tanıtılmaktadır.


Anahtar Kelimeler


Osmanlı, Mimari, Batılılaşma, Tanzimat Dönemi, Hastane.

Tam Metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.22520/tubaked.2019.19.003

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.