ANADOLU’DA BİZANS-SELÇUKLU SANATSAL ETKİLEŞİMİNİ YANSITAN ÖNEMLİ BİR ÖRNEK: TOKAT MÜZESİ’NDE BULUNAN İP/YÜN EĞİREN KADIN TASVİRLİ SERAMİK

Yurdagül ÖZDEMİR

Özet


Çalışmamızın konusunu Tokat Müzesi koleksiyonunda bulunan ve Ortaçağ’da Anadolu’nun çok kültürlü sanat ortamını yansıtan özellikler gösteren, İp/Yün Eğiren Kadın tasvirli seramik tabak oluşturmaktadır. 1071 Malazgirt Savaşı’ndan sonra Anadolu’yu yurt edinen Anadolu Selçukluları ile Bizans Devleti arasında siyasi, askeri, ticari bir çok nedenle gelişen ilişkiler, kültürlerarası etkileşimi doğururken, sanatsal etkileşime de kaynak oluşturmuştur. Anadolu coğrafyasında Ortaçağ sanatsal üretiminde özellikle seramik, kumaş gibi dolaşımı kolay, taşınabilir ürünlerde Bizans ve Selçuklu kültürünün izlerini taşıyan benzer üslup ve ikonografide eserlerle karşılaşılmaktadır. Figürlü, geometrik ve yazı taklidi olmak üzere bazı ortak motiflerin her iki kültürün sanat eserlerinde yer alması bölgesel etki, bani ve sanatçıların rolü, dönemin beğenisi ile ilişkilidir. Çalışmamızda incelemiş olduğumuz, Bizans kültürü ve tasvir sanatlarında önemli bir yere sahip olan ip/yün eğiren kadın temalı eserde, Bizans resim geleneği ile birlikte, Anadolu Selçuklu figür geleneğini yansıtan bezeme unsurları görülmektedir. Her iki kültürden de izler taşıyan eser, Ortaçağ’da Bizans-Selçuklu sanatsal etkileşimini yansıtan, konu ve üslup açısından ünik bir örnek olarak önem taşımaktadır.

 

Anahtar Kelimeler


Bizans, Selçuklu, Ortaçağ, Seramik, Sanatsal Etkileşim

Tam Metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.22520/tubaked.2020.22.002

Refback'ler

  • Şu halde refbacks yoktur.